Hoa dại quanh nhà miền Nam: cây quen nuôi ong dú cả năm

So với cả nước, miền Nam là nơi ong dú dễ sống nhất. Trời ấm quanh năm, không có mùa đông, mùa mưa và mùa khô thay nhau mà nhiệt độ không đổi nhiều. Đứng trong một mảnh vườn bất kỳ, gần như lúc nào cũng có thứ gì đó đang nở.

Chính vì dư dả như vậy mà nhiều người không để ý. Họ phát cỏ, xịt muỗi, tráng xi măng sân mà không nghĩ gì tới ong. Lợi thế lớn nhất của vùng bị bào mòn dần theo từng thói quen nhỏ.

Những cây quen mặt mà ong dú hay ghé

Danh sách dưới đây toàn là cây ai ở miền Nam cũng từng thấy. Không cần mua giống, phần lớn tự mọc.

Mùa mưa và mùa khô khác nhau ra sao

Mùa mưa

Cỏ mọc rất nhanh, hoa dại nhiều nhất. Nhưng những cơn mưa chiều làm ong ngắt quãng giờ bay. Lúc này đàn cần hoa gần để tranh thủ buổi sáng nắng. Cũng là mùa người ta phát cỏ nhiều nhất, nên chừa lại vài dải.

Mùa khô

Đất trống khô dần, cỏ ven đường ít bông hơn. Vườn rau có tưới, vườn dừa và cây ăn trái lúc này giữ vai trò chính. Thùng ong cũng cần che bớt nắng trưa.

Mối lo thật sự: thuốc xịt và bê tông

Ở miền Nam, đàn ong dú ít khi đói vì thời tiết. Chúng yếu đi vì những thứ khác:

• Xịt muỗi, phun thuốc diệt côn trùng quanh nhà, nhất là những đợt phun cả khu phố. Nên đóng cửa tổ hoặc che kín trong lúc phun, mở lại sau khi thuốc tan.
• Phun thuốc lên cây đang trổ bông trong vườn. Nếu bắt buộc, phun chiều muộn.
• Tráng xi măng, lát gạch toàn bộ sân và lối đi. Mỗi mét vuông bê tông là một mét vuông không còn cỏ hoa.
• Kiến và mối bò lên thùng. Kê tổ trên chân có chén nước hoặc bôi dầu chặn chân.

Nhà phố và nhà vườn: hai cách giữ hoa

Nhà vườn, miệt vườn

Có sẵn dừa, cây trái, bờ kênh. Việc cần làm chỉ là không phát trắng bờ mương, chừa vài khoảnh cỏ xuyến chi, mắc cỡ ở mép vườn, và cẩn thận với thuốc khi xịt cây.

Nhà phố, nhà trong hẻm

Diện tích ít nhưng không phải không nuôi được. Một dãy chậu húng quế, tía tô, ớt, hoa mười giờ trên sân thượng hoặc ban công đã là nguồn ăn sát tổ. Ong dú cũng bay ra công viên, hàng cây gần nhà. Điều cần nhất là thỏa thuận với nhà bên cạnh khi họ phun thuốc.

Xem thêm các cách bố trí tổ cho từng kiểu nhà ở mục Mô hình nuôi phù hợp.

Muốn nuôi thử vài đàn quanh nhà

Miền Nam là nơi rất hợp để người mới bắt đầu nuôi ong dú, cả ở nhà vườn lẫn nhà phố. Nên khởi đầu bằng một hai tổ giống tách từ đàn khỏe, không bắt tổ hoang ngoài rừng. Trại Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh có tổ ong dú giống, mật ong dú và sản phẩm từ sáp ong dú như son dưỡng môi, hộp quà mật, ở gần nên việc nhận tổ cũng thuận. Muốn tận mắt xem đàn ong dú trong vườn, học cách mở tổ, chia mật trước khi tự nuôi có thể tham gia tour thực hành tại trại.

Câu hỏi thường gặp